Niet alle vrije landen worden bezet,
maar alle bezette landen zullen zich bevrijden
~ Ghayath Almadhoun
Op het plein bij het hek naar het pierenbad, waarachter vermoeide ouders op bankjes zitten, kinderen gillen en water klatert, spreekt een vrouw ons aan. Ze wijst op de grond voor ons, met wat gras en een halve struik. Ze zegt
Ze zijn niet eens bang meer
We kijken nog eens goed. Een rat kijkt terug vanuit een half-ingegraven pvc-buis. We geven de vrouw niet echt antwoord. We hadden plannen, waren op weg. We hebben tassen vol lege flessen.
We zien een debat in de tweede kamer. Een vroegoude jongeman geeft repliek op ingediende moties. Hij heeft zich voorgenomen niets toe te geven en alles te ontraden. Hij is per slot nog maar net een halfuur interim-minister. Er zijn interrupties van verontruste en verontwaardigde sprekers. Er is meer pathos dan eloquentie. De minister is stug, de voorzitter is verveeld en wil alleen maar naar huis. De voorzitter heeft een rare buik of een slechtzittend jasje of allebei.
Een groepje verontruste en verontwaardigde mensen staat op de derde verdieping van een ziekenhuis. Er is een hoek uitgeslagen en daar staan ze. Een man houdt een bepoederde videocamera en microfoon omhoog. Waarschijnlijk om de mensen beneden te vertellen dat daar een journalist bij hoorde. Ze staan daar nog gesticulerend als een tweede bom hen raakt, de toeschouwers op de grond wegrennen, en een dichte stofwolk ons het zicht ontneemt.
Twee fijne fauteuils bij een groot raam, met een tafeltje ertussen waarop een asbak stond. Dat is de plek waar ik altijd mijn dag begon, terwijl ik naar het nieuws luisterde en een kop koffie dronk. Daarna rookte ik mijn eerste sigaret. Dat hoekje, dat inmiddels is verwoest, mis ik het meest van alles. Ik heb er een foto van.
Die bekijk ik elke dag.
~ Sami al-Ajrami
De werkelijkheid lijkt steeds fictiever, want onvoorstelbaar. En alles wat je verzint zou zomaar kunnen. De wereld is in de greep van een kleine groep krankzinnige mensen.
Dit grotendeels Palestijnse nummer ontstond uit de vraag: Wat kunnen wij doen? En we bedachten: Als wij al wapens hebben dan zijn dat de pen en het verhaal.
David Rothkopf schreef laatst:
There is a special responsibility that falls at moments like this to those who can inspire and elevate and energize public discourse through the cultural tools available to them…through the arts…through academia…through writing…via social media…via social movements…from the pulpit…across a dinner table.
En dat sprak ons aan.
In deze editie slaan het gruis van zich af: Christine Bax, Ghayath Almadhoun, Mahmoud Darwish, Manik Sarkar, Louky van Eijkelenburg, Fatena Al Ghorra, Ernestine Comvalius, Mahmoud Jouda, Jori Stam, Leonieke Baerwaldt, Ishaq Musa al-Husseini, Sami al-Ajrami en Amer Almassri.
Dank aan Tilt en de uitgevers van wie we mochten publiceren.
Met speciale dank aan Jurgen Maas voor de stapel boeken die we vlak voor zijn vakantie mee naar huis mochten nemen.
Schatplichtig aan Christine Bax voor de titel, presenteren wij Daarachter is gruis.
LAATSTE NIEUWS!
Vanaf 28 augustus ligt De nieuwe weg van Christine Bax in alle boekwinkels. Zij is te horen over dit boek bij Het gesprek | Opium op 27 augustus van 19.00 - 20.00 uur en op zondag 7 september bij Een Uur Cultuur.
Leonieke Baerwaldt gaat met Wat niet vergaat op promotietour.
In Het Parool verscheen deze recensie over De verdwijning van Sieger Somerman van Jori Stam.
En we zijn weer te vinden op instagram.